Odeeffannoo Barbaachisaa Waa’ee Liibiyaa Seenuu


Sirna Seeraa Baqattootaa fi Namoota Gaaffii Maganguddoo Dhiyeessan Liibiyaa Keessatti

Baqattoonni fi namoonni gaaffii maganguddoo dhiyeessan Liibiyaa seenuu yookaan keessa socho’uuf karoorfatan, biyyattiin seera addaa seenuu, turuu fi bahuu lammiilee alaa hunda to’atu akka hojiirra oolchu beekuu qabu. Seeronni kunis irra caalaa keessatti ibsamaniiru:

  • Seera Lakk. 2 bara 2004, kan Seera Lakk. 6 bara 1987 waa’ee seenuu, jireenya fi bahuu lammiilee alaa qindeessu fooyyessu.
  • Seera Lakk. 19 bara 2010 kan Godaansa Seeraan Alaa Ittisuuf.

Ulaagaalee Seenuu fi Jireenyaa

  • Seenuu fi bahuun daangaa mootummaa beekamtii qabu qofa irraa fi eeyyama qaamota aangoo qaban waliin ta’uu qaba.
  • Lammiileen alaa hundi biyyatti seenuu isaanii dura viizaa sirrii yookaan sanada seensaa mootummaa Liibiyaa irraa kenname qabaachuu qabu.
  • Yeroon turtii fi haalli jireenyaa dambii raawwachiisummaa barbaachisoo ta’aniin qaamota aangoo qabanin murtaa’u.

Adabbii Turtii Seeraan Alaa

  • Seerri Liibiyaa seenuu, turuu yookaan bahuu seeraan alaa irratti adabbii kaa’a.
  • Namoonni viizaa sirrii yookaan eeyyama jireenyaa hin qabne armaan gadii mudachuu danda’u:
    • Hidhaa
    • Adabbii maallaqaa dinara Liibiyaa 2,000 gadi hin taane (Keewwata 19, Seera Lakk. 2 bara 2004).

Baqattoonni fi namoonni gaaffii maganguddoo dhiyeessan to’annoo seeraa jalaa seenuu, hidhamuu yookaan rakkoo seeraa biroo irraa of eeguuf sirna seera qabeessa seenuu fi turuu hordofuu fi odeeffannoo sirrii barbaaduu akka qaban cimsinee ni gorsina.

 

Gochoota Seera Liibiyaa Jalaan Adabaman

Gochoonni armaan gadii seera Liibiyaa jalatti adabbiin kan irratti murtaa’u yoo ta’u, adabbiin isaanii hidhaa waggaa 1–5, adabbii maallaqaa fi adabbii erga xumuramee booda biyyattii keessaa baasamuudha:

  • Karaa seeraan alaa Liibiyaa seenuu yookaan daangaa mootummaa hin beekamne irraa bahuu
  • Sanadoota sirrii dhabuu

  • Eeyyama jireenyaa sirrii dhabuu

Seera beekuu dhabuun akka sababaatti hin fudhatamu.

  • Keewwata (3) Seera Adabbii: “Seera yakkaa beekuu dhabuun gochaaf sababa ta’ee dhiyaachuu hin danda’u.”
  • Keewwata (4): Tumoonni kunneen nama Liibiyaa yookaan lammii biyya alaa kamiyyuu kan daangaa Liibiyaa keessatti yakka seerota armaan gadiitti ibsame raawwatu irratti hojii irra oolu:
    • Seera Lakk. 6 bara 1987 (seenuu, turuu fi bahuu lammiilee alaa)
    • Seera Lakk. 19 bara 2010 (Godaansa Seeraan Alaa Ittisuu)