Èd Brazil / Sante

Sante

Sistèm sante piblik la ki garanti aksè konplè, inivèsèl ak gratis pou tout popilasyon an nan peyi a, sa gen ladan moun refijye ak moun k ap chèche demand azil. Swen SUS yo ale soti nan pwosedi debaz jiska sa ki pi konplèks, sèvis ijans ak ijans, atansyon lopital, asistans famasi, elatriye. Li posib pou jwenn lopital piblik ak IInite Sante Debaz (UBS) nan tout eta brezilyen yo. Pou enfòmasyon sou kijan pou itilize SUS, aksede platfòm Conecte SUS.

Moun k ap chèche demand azil ak refijye yo gen dwa aksede a sèvis sante piblik, kidonk, li pa nesesè kontakte UNHCR oswa yon òganizasyon patnè pou chèche asistans medikal.

Nan Inite Sante Debaz (UBS), ou ka konsilte yon doktè jeneral. Si sa nesesè, doktè a ka voye w bò kote yon espesyalis.

Pote Protocolo de Refúgio (Pwotokòl Refij) ou, Dokiman Enskripsyon Migrasyon Nasyonal Pwovizwa (DPRNM) oswa Kat Enskripsyon Migrasyon Nasyonal (CRNM) ak CPF lè w ale nan yon UBS pou premye fwa. Ou pral resevwa yon kat SUS. Dokiman sa a gen tout enfòmasyon medikal sou moun ki pote l epi li bay aksè a konsiltasyon ak egzamen. Ou dwe pote kat SUS la chak fwa w ap chèche asistans medikal.

Nan ka ijans oswa ijans, al nan:

  • Inite Swen Ijan (UPA): inite sa yo ofri asistans medikal debaz 24 è sou 24, chak jou.
  • Lopital ak Inite Ijans (PS): kèk nan inite sa yo louvri 24 è sou 24, chak jou. Inite sa yo ofri asistans medikal pou ka ki pi konplèks, ki gen ladan entènasyon lopital.
  • Rele yanbilans, konpoze 192.

Chèche sant medikal ki pi pre kay ou nan CONECTE SUS.

Li posib pou jwenn aksè a plizyè medikaman gratis nan sant sante SUS kote ou te konsilte. Pou jwenn medikaman an gratis, li nesesè prezante preskripsyon medikal, kat SUS la ak dokiman idantite.

Gen pwogram famasi ki distribye medikaman gratis tou oswa a yon pri redwi:

  • Famasi Popilè Brezil: ofri medikaman a yon pri redwi, konpare ak pri mwayèn famasi regilye yo.
  • Konsilte isit la Famasi Popilè ki pi pre rezidans ou.

Finalman, si medikaman an preskri pa disponib nan SUS ni nan pwogram famasi ki dekri pi wo a, ale bò kote yon òganizasyon patnè UNHCR. Patnè a pral evalye posibilite asistans sosyal.

W ap viv nan yon peyi twopikal ki gen klima cho ak imid. Li trè enpòtan pou w pran sèten prekosyon. Premyèman, ou dwe bwè anpil dlo chak jou, epi asire w tou ke timoun yo rete idrate. Nan dènye ane yo, Brezil te fè eksperyans epidemi de maladi ki transmèt pa moustik, Deng ak Zika. Li trè enpòtan pou sonje enfòmasyon sa yo epi obsève enstriksyon gouvènman yo sou prevansyon ak konbat maladi sa yo.

Pou plis enfòmasyon, konsilte sit Ministè Sante brezilyen an:

Nan Brezil, paran yo gen obligasyon pou vaksinen pitit yo. Timoun ki pitit moun k ap chèche demand azil ak refijye ka jwenn vaksen yo gratis nan pòs sante piblik. Pwogram Nasyonal Vaksinasyon (PNI) ofri piblik la tout vaksen ke Òganizasyon Mondyal Lasante (OMS) rekòmande nan Kalandriye Nasyonal Vaksinasyon.

Pou plis enfòmasyon, konsilte sit Ministè Sante brezilyen an: Pwogram Nasyonal Vaksinasyon (Kalandriye Vaksinasyon).

Kisa VIH ye?

VIH vle di viris iminodefisyans imen. Si yo pa trete l, VIH ka mennen nan SIDA (sendwòm iminodefisyans akeri).

Kontrèman ak kèk lòt viris, kò imen an pa kapab debarase li nèt de VIH. Kidonk, yon fwa ou gen VIH, ou gen li pou tout lavi.

Kisa SIDA ye?

SIDA vle di sendwòm iminodefisyans akeri. SIDA se dènye etap enfeksyon VIH, se pa tout moun ki gen VIH ki avanse nan etap sa a.

SIDA se etap enfeksyon an ki rive lè sistèm iminitè ou a gravman domaje epi ou vin vilnerab a enfeksyon opòtinis. Enfeksyon ki asosye ak gwo iminodefisyans yo rele “enfeksyon opòtinis”, paske yo pwofite yon sistèm iminitè febli.

Kijan VIH transmèt?

VIH jeneralman transmèt pa:

  • Sèks (vajinal, nan dèyè oswa nan bouch) san pwoteksyon (san itilize kapòt) ak yon moun k ap viv ak VIH epi ki pa sou tretman;
  • Zepeng ak sereng kontamine;
  • Soti nan manman bay pitit pandan gwosès, akouchman ak alètman.

VIH pa transmèt pa:

  • Lè oswa dlo
  • Moustik, tik oswa lòt ensèk
  • Saliv, dlo nan je, oswa swe ki pa melanje ak san yon moun ki gen VIH
  • Lanmen, akolad, itilizasyon twalèt, vè oswa kouvè oswa bo
  • Fon dlo
  • Lòt aktivite seksyèl ki pa enplike echanj likid kò (pa egzanp, manyen)

Kijan mwen ka konnen si m ap viv ak VIH?

Sèl fason pou konnen si w ap viv ak VIH se fè tès la. Tout moun ta dwe teste pou VIH omwen yon fwa. Sepandan, ou ta dwe teste espesyalman si:

  • Ou gen yon lavi seksyèl aktif (si ou te fè sèks ak nenpòt moun depi dènye tès VIH ou)
  • Ou te enjekte dwòg oswa pataje zepeng
  • Ou ansent

Pou plis enfòmasyon sou kote pou jwenn yon sant tès VIH, tanpri aksede sit Depatman IST, SIDA ak Epatit Viris Ministè Sante a.

Si w teste pozitif pou VIH, ou dwe konsilte doktè w pi vit ke posib pou kòmanse tretman an, ki gratis.

Ki kote mwen ka teste pou VIH/SIDA?

Nan Brezil, ou ka teste pou VIH/SIDA gratis. Dyagnostik enfeksyon VIH fèt atravè yon tès san. Tès la konplètman gratis epi ou gen dwa fè l anonim.

Tès la ka fèt nan pifò Inite Sante Debaz, anplis sant tès anonim, kote yo disponib.

Ki benefis tès VIH?

Konnen estati VIH ou ka pote de benefis enpòtan:

  • Si ou dekouvri w gen VIH, ou ka pran mezi ki nesesè pou aksede tretman, asistans ak sipò, pou pwolonje lavi ou ak anpeche konplikasyon medikal.
  • Si ou konnen w ap viv ak VIH, ou ka pran prekosyon ki nesesè pou anpeche transmisyon VIH bay lòt moun, ki gen ladan pitit ou yo. Manman ki gen VIH gen 99% chans pou yo fè pitit san VIH si yo swiv tretman ki rekòmande pandan prentatal, akouchman ak postpatal.

Se poutèt sa, si ou te pase nan yon sitiyasyon risk, tankou sèks san pwoteksyon oswa pataje zepeng, fè tès la!

Èske li posib pou gen yon vi nòmal ak VIH/SIDA?

Aktiyèlman, gen medikaman ki pèmèt moun ki gen VIH/SIDA viv yon bon vi. Medikaman sa yo disponib gratis nan sistèm sante brezilyen an.

Swen sante mantal òganize atravè Rezo Swen Psikosyal (RAPS), rezo piblik brezilyen ki kowòdone sèvis sante mantal ak sipò psikosyal ke Sistèm Sante Inik (SUS) ofri:

  • Inite Sante Debaz (UBS), sèvis swen premyè sante ki ofri swen medikal debaz, vaksinasyon, referans pou sante mantal, emisyon preskripsyon ak lòt sèvis sante esansyèl, gratis;
  • Sant Swen Psikosyal (CAPS), sèvis piblik espesyalize nan sante mantal ki ofri gratis swen sikolojik, sikyatrik ak sipò psikosyal pou moun ki fè fas ak kondisyon sante mantal oswa soufrans psikosyal;
  • Konsiltasyon nan Lari, sèvis piblik itinè ki ofri swen sante, sipò nan sante mantal ak sipò psikosyal pou moun nan sitiyasyon vilnerabilite nan lari, sa gen ladan moun ki nan lari ak lòt gwoup sosyal vilnerab;
  • Inite Swen Ijan (UPA) 24 è, inite piblik swen ijans ak ijans ki ofri asistans medikal ak nan sante mantal 24 è sou 24 pou sitiyasyon ki egzije atansyon imedya, men ki pa toujou egzije entènasyon lopital;
  • Sèvis Asistans Mobil Ijan (SAMU) (192), sèvis piblik anbilans ak repons pou ijans medikal ke ou ka rele gratis nan telefòn 192 nan ka ijans medikal oswa sante mantal.

Tout sèvis sante mantal SUS yo piblik epi gratis nan moman swen an.

Atansyon! Inite sante yo pa dwe refize swen pou mank dokiman oswa prèv rezidans. Si moun nan pa gen prèv rezidans, li rekòmande pou itilize adrès inite sante a li menm nan enskripsyon an.

Kontak asistans:

  • 136: Ombudsman SUS (OuvSUS). Resevwa plent, demann, sijesyon ak denonsyasyon ki gen rapò ak sèvis SUS yo. Anplis telefòn 136, li posib tou pou anrejistre yon manifestasyon atravè sit la, ranpli yon fòm sou entènèt.
  • 100: liy dirèk dwa moun. Anplis telefòn 100, li posib tou pou anrejistre yon denonsyasyon atravè sit la, ranpli yon fòm sou entènèt.
  • Fala.BR: Platfòm Ombudsman Jeneral Inyon an.